Οι περισσότεροι φροντιστές σκύλων δεν χρειάζονται μια επιστημονική μελέτη για να καταλάβουν ότι οι σκύλοι μπορούν να αντιληφθούν και να επηρεαστούν από τα συναισθήματα των ανθρώπων γύρω τους. Αν περνάω μια δύσκολη μέρα, μπορώ να περιμένω να βρω ένα κεφάλι στο γόνατό μου και μεγάλα, ανήσυχα μάτια να με κοιτάζουν. Ακόμα κι αν νομίζω ότι κρύβω καλά το άγχος μου, διατηρώντας τη φυσιολογική μου ρουτίνα και αλληλεπιδρώντας με τους σκύλους μου όπως συνήθως, εκείνοι ανταποκρίνονται.

Είναι λογικό οι σκύλοι μου να με γνωρίζουν αρκετά καλά ώστε να καταλαβαίνουν την ψυχολογική μου κατάσταση. Ζούμε μαζί και είμαι ο κύριος φροντιστής τους—είχαν άφθονο χρόνο να καταλάβουν τι είναι φυσιολογικό για μένα. Αλλά πόσο γρήγορα καταλαβαίνουν οι σκύλοι το άγχος κάποιου που δεν γνωρίζουν; Από αυτά που έχω δει, πολύ γρήγορα. Αρκεί να παρακολουθήσετε έναν σκύλο θεραπείας σε δράση.

Πέρα από τις δικές μου παρατηρήσεις, οι αντιδράσεις των σκύλων στο ανθρώπινο άγχος τεκμηριώθηκαν σε μια πρόσφατη μελέτη που διεξήχθη από το Πανεπιστήμιο του Μπρίστολ. Δημοσιευμένη τον Ιούλιο του 2024, η μελέτη βρήκε ότι «οι σκύλοι βιώνουν συναισθηματική μετάδοση μέσω της οσμής του ανθρώπινου άγχους, γεγονός που τους οδηγεί να κάνουν πιο ‘απαισιόδοξες’ επιλογές».

Για να προσδιορίσουν τις «αισιόδοξες» και «απαισιόδοξες» αντιδράσεις, οι ερευνητές ξεκίνησαν διδάσκοντας στους σκύλους που συμμετείχαν στη μελέτη ότι ένα μπολ φαγητού τοποθετημένο σε μια συγκεκριμένη τοποθεσία είχε πάντα λιχουδιές, ενώ ένα άλλο μπολ σε άλλη τοποθεσία ήταν πάντα άδειο. Στη συνέχεια, τοποθέτησαν μπολ σε ενδιάμεσες θέσεις και περίμεναν να δουν πόσο γρήγορα οι σκύλοι θα πήγαιναν να ελέγξουν για λιχουδιές. Σύμφωνα με τη μελέτη, «μια γρήγορη προσέγγιση αντανακλούσε την ‘αισιοδοξία’ για την ύπαρξη φαγητού σε αυτές τις ασαφείς θέσεις—ένδειξη μιας θετικής συναισθηματικής κατάστασης—ενώ μια αργή προσέγγιση υποδείκνυε ‘απαισιοδοξία’ και αρνητικό συναίσθημα».

Στη συνέχεια, έγιναν δοκιμές για να δουν πόσο γρήγορα οι σκύλοι πλησίαζαν ένα μπολ σε μια ασαφή τοποθεσία όταν δεν υπήρχαν πρόσθετες μυρωδιές και αφού οι σκύλοι εκτέθηκαν σε «δείγματα ιδρώτα και αναπνοής από ανθρώπους σε κατάσταση άγχους (αριθμητικό τεστ) ή χαλάρωσης (ακρόαση ήχων)».

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι σκύλοι που εκτέθηκαν στη μυρωδιά ενός αγχωμένου ανθρώπου ήταν πιο αργοί στο να πλησιάσουν τα ασαφώς τοποθετημένα μπολ, ειδικά εκείνα που βρίσκονταν πιο κοντά στην τοποθεσία του άδειου μπολ. Η μυρωδιά ενός χαλαρού ανθρώπου φαινόταν να μην έχει καμία επίδραση. Ενδιαφέρον ήταν το γεγονός ότι «η ομάδα διαπίστωσε επίσης ότι οι σκύλοι συνέχισαν να βελτιώνουν την εκμάθησή τους σχετικά με την παρουσία ή την απουσία τροφής στις δύο εκπαιδευμένες θέσεις των μπολ και ότι βελτιώθηκαν πιο γρήγορα όταν υπήρχε η μυρωδιά του άγχους».

«Οι φροντιστές σκύλων γνωρίζουν πόσο ευαίσθητα είναι τα κατοικίδιά τους στα συναισθήματά τους, αλλά εδώ δείχνουμε ότι ακόμη και η οσμή ενός αγχωμένου, άγνωστου ανθρώπου επηρεάζει τη συναισθηματική κατάσταση ενός σκύλου, την αντίληψή του για ανταμοιβές και την ικανότητά του να μαθαίνει», λέει η επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, Δρ. Nicola Rooney. «Οι χειριστές σκύλων συχνά περιγράφουν το άγχος να μεταφέρεται μέσω του λουριού, αλλά δείξαμε επίσης ότι μπορεί να μεταδοθεί και μέσω του αέρα».

Αν και τα συμπεράσματα της μελέτης δεν με εξέπληξαν, τα βρήκα μια καλή υπενθύμιση να δώσω προσοχή στο πόσο άγχος μπορεί να μεταδίδεται στους σκύλους μου από εμένα και από άλλους γύρω τους. Αν και το άγχος είναι συχνά αναπόφευκτο, αξίζει να θυμόμαστε ότι, ειδικά αν τα πράγματα είναι έντονα για μερικές μέρες, ίσως είναι η ώρα για μια ήσυχη βόλτα στη γειτονιά, απαλό βούρτσισμα ή άλλη ηρεμιστική δραστηριότητα. Θα είναι καλό τόσο για τον σκύλο όσο και για τον άνθρωπο.

Copied with permission from ‘Whole Dog Journal’ for subscription information call: 800 829 9165 or visit our website at www.whole-dog-journal.com

Αρθρογράφος : Η Kate O’Connor εργάζεται ως συντάκτρια στο Whole Dog Journal. Μεγάλωσε σε μια οικογένεια που εκτρέφει και παρουσιάζει Airedales Terrie. Έχει εργαστεί ως groomer, εκπαιδεύτρια, διευθύντρια σε καταφύγειο και βοηθός κτηνιάτρου. Στον ελεύθερο χρόνο της συμμετέχει με τα σκυλιά της σε αγώνες rally και agility.

Μετάφραση : Μαρία Σάββα

Επιμέλεια κειμένου : Μαρία Σάββα